Korea Dania główne
Mandu
Koreańskie pierożki z farszem z wieprzowiny, tofu i kapusty albo kimchi. Ugotujesz je na parze, usmażysz albo ugotujesz w wodzie, a surowe dobrze się mrożą.
- Przygotowanie1 h
- Gotowanie15 min
- Solenie kapusty15 min
- Razem1 h 30 min
- TrudnośćŚrednie
- Porcjeok. 30 pierożków
Korea
Skąd pochodzą mandu
Według Encyclopedia of Korean Culture mandu przyszły do Korei z Chin, choć nie wiadomo dokładnie kiedy. W kronice Goryeosa, przy panowaniu króla Chunghye (XIV wiek), zapisano, że karano ludzi, którzy wchodzili do królewskiej kuchni i kradli mandu. To znak, że pierożki znano już w czasach dynastii Goryeo. Najbardziej rozwinęły się na północy półwyspu, w prowincjach Pyeongan i Hamgyeong, gdzie uprawiano grykę i pszenicę na ciasto. Dawniej podawano je na ucztach i na stołach ofiarnych, a zimą jadano jako danie sezonowe. Dziś jada się je zwykle od święta, a lepi często całą rodziną.
-
Jjin-manduna parze
-
Gun-mandusmażone na patelni
-
Mul-mandugotowane w wodzie
-
Mandugukpierożki w gorącym bulionie
Nasza adaptacja: Domowe gogi-mandu (z mięsem) na gotowych płatach do pierożków ze sklepu azjatyckiego; wersja z kimchi zamiast solonej kapusty pekińskiej. Makaron dangmyeon w farszu jest opcjonalny. Obróbkę cieplną sprawdzamy termometrem w farszu (min. 75°C), z zapasem wobec wytycznych CDC.

Przepis
Krok po kroku
-
Krok 1 · 5 min + 15 minKapusta
Kapustę pekińską posiekaj drobno, na kawałki ok. 3–5 mm. Przełóż do miski, wymieszaj z pół łyżeczki soli i odstaw na 15 minut. Potem przełóż ją na czystą ściereczkę, zwiń i odciśnij nad zlewem jak najmocniej. Mokra kapusta rozmiękczy farsz i ciasto będzie pękać przy lepieniu.
Gotowe, gdy: z kapusty przestała kapać woda, a garść ściśniętej kapusty trzyma kształt
-
Krok 2 · 10 minTofu, makaron i warzywa
Tofu owiń ściereczką i mocno odciśnij, a potem rozgnieć widelcem na drobną kruszonkę. Makaron dangmyeon (jeśli go używasz) ugotuj według opakowania, przelej zimną wodą, odsącz i posiekaj na kawałki ok. 1 cm. Dymkę posiekaj drobno, czosnek i imbir zetrzyj na drobnej tarce.
Gotowe, gdy: tofu jest suche i sypkie jak twaróg, a makaron nie skleja się w grudę
-
Krok 3 · 5 min + 3 minFarsz
W dużej misce wymieszaj ręką albo łyżką 300 g mielonej wieprzowiny, tofu, kapustę, makaron, dymkę, czosnek, imbir, jajko, 1 łyżkę sosu sojowego, 1 łyżkę oleju sezamowego, pół łyżeczki soli i pieprz. Żeby sprawdzić przyprawy, usmaż na patelni łyżeczkę farszu, aż będzie całkiem ścięta i gorąca w środku, i dopiero wtedy jej spróbuj; surowego farszu nie próbuj. Po pracy z surowym mięsem umyj ręce, deskę i miskę gorącą wodą z płynem.
Gotowe, gdy: farsz jest zwarty, lekko klejący i daje się formować w kulkę, która nie puszcza wody
-
Krok 4 · 30–40 minLepienie
Oprósz tacę mąką. Na środek płatu nałóż czubatą łyżeczkę farszu (ok. 20 g). Zwilż palcem brzeg płatu wodą, złóż na pół w półksiężyc i dociśnij brzegi od środka na zewnątrz, wypychając powietrze. Możesz zostawić półksiężyc albo złączyć jego rogi, zwilżając je wodą. Odkładaj pierożki na tacę tak, żeby się nie stykały, i przykryj ściereczką, żeby ciasto nie wyschło. Jeśli lepienie trwa dłużej niż pół godziny, wstaw gotowe pierożki do lodówki.
Gotowe, gdy: brzegi są szczelnie sklejone, bez pęknięć i pęcherzy powietrza, a farsz nie wystaje
-
Krok 5 · 12–15 minGotowanie na parze (sposób podstawowy)
Zagotuj wodę w garnku z wkładem do gotowania na parze. Wyłóż wkład papierem do pieczenia z kilkoma dziurkami albo liśćmi kapusty, żeby pierożki nie przywarły. Ułóż je z odstępem ok. 1 cm, przykryj i gotuj nad wrzącą wodą 12–15 minut. Na koniec wyjmij największy pierożek, wbij sondę termometru przez ciasto w środek farszu i odczytaj temperaturę. Musi pokazać co najmniej 75°C. Jeśli mniej – gotuj dalej i mierz ponownie co 2 minuty. Kolor farszu i przezroczyste ciasto nie są dowodem, że mięso jest ugotowane.
Gotowe, gdy: termometr w środku farszu największego pierożka pokazuje co najmniej 75°C, a ciasto jest lekko przezroczyste i miękkie
-
Krok 6 · 10–12 minAlbo: smażenie z podparowaniem (gun-mandu)
Rozgrzej na patelni z pokrywką (najlepiej nieprzywierającej, 26–28 cm) 1 łyżkę oleju. Ułóż pierożki płaską stroną w dół i smaż na średnim ogniu 2–3 minuty. Wlej 60 ml wody, od razu przykryj i gotuj na parze 6–7 minut. Zdejmij pokrywkę i smaż, aż woda odparuje, a spody znów będą chrupkie. Zmierz temperaturę w środku farszu największego pierożka: co najmniej 75°C.
Gotowe, gdy: spody są złotobrązowe i chrupkie, woda całkiem odparowała, a termometr w farszu pokazuje co najmniej 75°C
-
Krok 7 · 6–8 minAlbo: gotowanie w wodzie (mul-mandu)
Zagotuj w dużym garnku 3 l osolonej wody. Wrzucaj pierożki partiami po 10, zamieszaj delikatnie, żeby nie przywarły do dna. Gdy wypłyną, gotuj jeszcze 3–4 minuty na umiarkowanym ogniu (przy gwałtownym wrzeniu mogą pękać). Wyjmij łyżką cedzakową i zmierz temperaturę w środku farszu: co najmniej 75°C.
Gotowe, gdy: pierożki pływają, ciasto jest miękkie, a termometr w farszu pokazuje co najmniej 75°C
-
Krok 8 · 2 minSos i podanie
W miseczce wymieszaj 2 łyżki sosu sojowego, 1 łyżkę octu ryżowego, 1 łyżkę wody i, jeśli lubisz ostrzej, pół łyżeczki gochugaru. Podawaj pierożki od razu, z sosem do maczania.
Gotowe, gdy: sos jest wymieszany, a pierożki gorące
Mandu: historia i odmiany
Mandu dzieli się według farszu: gogi-mandu (고기만두) z mięsem, kimchi-mandu (김치만두) z kimchi, a także z dynią czy grzybami. Drugi podział to sposób podania. Jjin-mandu (찐만두) gotuje się na parze, gun-mandu (군만두) smaży, mul-mandu (물만두) gotuje w wodzie, a manduguk (만둣국) to pierożki w gorącym bulionie. Pyeonsu (편수), pierożki podawane w schłodzonym bulionie, jada się latem.
Ten przepis to domowe gogi-mandu z tofu, na gotowych płatach ze sklepu azjatyckiego. We wskazówkach jest też wersja z kimchi i bez mięsa. Inne dania, od których warto zacząć, znajdziesz w dziale kuchnia koreańska.
Farsz do mandu: dlaczego trzeba go odcisnąć
Kapusta, tofu i kimchi mają dużo wody. Jeśli trafi ona do farszu, ciasto namoknie, zacznie pękać przy lepieniu, a w czasie gotowania pierożki puszczą sok. Dlatego kapustę najpierw się soli, a potem razem z tofu mocno odciska w ściereczce. Drobno posiekany makaron dangmyeon wiąże resztę wilgoci, a jajko skleja farsz.
Kiedy mandu są gotowe: pomiar temperatury
Farsz z surowego mięsa mielonego musi się dobrze ugotować w środku. Jedynym pewnym sposobem, żeby to sprawdzić, jest termometr. Kolor farszu ani przezroczyste ciasto tego nie potwierdzają. Amerykańskie CDC podaje 71°C dla mielonej wieprzowiny i 74°C dla drobiu i odgrzewanych potraw. W tym przepisie przyjmujemy z zapasem co najmniej 75°C w środku farszu, mierzone w największym pierożku. Ta sama zasada obowiązuje przy pierożkach mrożonych, które gotują się dłużej.
Gdzie kupić w Polsce i czym zastąpić
Gdzie szukać składników i czym je zastąpić, gdy nie ma ich pod ręką.
| Składnik | Gdzie kupić | Czym zastąpić |
|---|---|---|
| Płaty do pierożków | Zamrażarki w sklepach azjatyckich, opisane jako mandu-pi, „dumpling wrappers” albo płaty do gyoza. Rozmrażaj je w lodówce, w zamkniętym opakowaniu, i wyjmuj po kilka – szybko wysychają. | Własne ciasto, jak na cienkie pierogi: 250 g mąki pszennej, szczypta soli i ok. 130 ml ciepłej wody; zagnieć, odstaw pod przykryciem na 30 minut, rozwałkuj na grubość 1–1,5 mm i wykrawaj krążki o średnicy 9 cm. Ilość wody zależy od mąki – to punkt wyjścia do sprawdzenia w teście. Ciasto wyjdzie grubsze niż kupne, więc na parze pierożki potrzebują kilku minut dłużej; temperaturę farszu i tak mierzysz termometrem. |
| Makaron dangmyeon | Sklepy azjatyckie, opisany jako sweet potato noodles albo glass noodles. | Można pominąć. Makaron sojowy (z fasoli mung) da podobny efekt – drobno posiekany wiąże wilgoć w farszu. |
| Tofu naturalne twarde | Większość supermarketów, w lodówce z produktami roślinnymi. | Bez tofu: zwiększ wieprzowinę do 400 g i dodaj 100 g kapusty więcej. Farsz będzie cięższy i bardziej mięsny. |
| Olej sezamowy | Działy kuchni świata w supermarketach, sklepy azjatyckie. Do mandu ciemny, z prażonego sezamu. | Bez oleju sezamowego farsz straci orzechowy zapach; zastąp go łyżką oleju neutralnego. Uwaga na alergię na sezam. |
Wskazówki
- Wersja z kimchi (kimchi-mandu):zamiast 250 g kapusty pekińskiej i soli do solenia daj 150 g posiekanego, mocno odciśniętego kimchi, a sól w farszu zmniejsz do szczypty – kimchi jest słone. Najlepiej sprawdza się kimchi dobrze ukiszone, kwaśne. Domowe kimchi zrobisz według naszego przepisu na kimchi.
- Wersja bez mięsa:zamiast wieprzowiny 200 g pieczarek albo grzybów shiitake, posiekanych i podsmażonych do odparowania wody, i 100 g tofu więcej. W farszu zostaje surowe jajko, więc i tak gotuj pierożki, aż środek będzie gorący – termometr się przyda.
- Z kurczaka:mieloną wieprzowinę możesz zastąpić mielonym kurczakiem albo indykiem. Obowiązuje ta sama temperatura w farszu – co najmniej 75°C.
- Jeśli płaty pękają przy składaniu, są wysuszone:trzymaj zapas pod wilgotną ściereczką, a brzegi zwilżaj wodą.
- Pierożki pękają przy gotowaniu w wodzie:woda wrze za mocno albo pierożki są przepełnione. Daj mniej farszu i gotuj na umiarkowanym ogniu.
- Ugotowane pierożki możesz wrzucić do gorącego bulionu – tak powstaje zupa manduguk (만둣국).
Przechowywanie
Surowe pierożki mroź od razu po ulepieniu: ułóż je na tacy oprószonej mąką, tak żeby się nie stykały, i wstaw do zamrażarki (ok. −18°C) na 1–2 godziny, aż stwardnieją. Potem przesyp do woreczka, usuń powietrze i opisz datą. Zjedz w ciągu 2–3 miesięcy – to ostrożny termin redakcji ze względu na jakość (zamrożone są bezpieczne, ale z czasem wysychają). Gotuj je z zamrożonego, bez rozmrażania: na parze zwykle 5–8 minut dłużej, w wodzie i na patelni też dłużej, zawsze do 75°C w środku farszu. Ugotowane pierożki ostudź i schowaj do lodówki najpóźniej 2 godziny po ugotowaniu, zjedz w ciągu 2 dni (ostrożny termin redakcji) i odgrzewaj na patelni z odrobiną wody albo na parze, aż w środku będzie co najmniej 75°C.
Pytania i odpowiedzi
Mandu – co to?
Koreańskie pierożki: cienkie ciasto pszenne z farszem z mięsa, tofu, warzyw albo kimchi. Gotuje się je na parze, smaży z podparowaniem, gotuje w wodzie albo podaje w bulionie jako zupę manduguk. Do Korei przyszły z Chin, zapewne już w czasach dynastii Goryeo.
Jak zamrozić surowe mandu?
Ułóż świeżo ulepione pierożki na tacy oprószonej mąką, tak żeby się nie stykały, i zamroź na 1–2 godziny. Gdy stwardnieją, przesyp je do woreczka. Gotuj je bez rozmrażania, kilka minut dłużej niż świeże, aż termometr w środku farszu pokaże co najmniej 75°C.
Jak gotować mandu na parze?
Ułóż pierożki na papierze do pieczenia z dziurkami we wkładzie do gotowania na parze, z odstępami, i gotuj pod przykryciem nad wrzącą wodą 12–15 minut. Gotowe są, gdy termometr w środku farszu największego pierożka pokazuje co najmniej 75°C.
Jak zrobić kimchi mandu?
Zamiast solonej kapusty pekińskiej dodaj do farszu posiekane i mocno odciśnięte kimchi, ok. 150 g na 300 g mięsa i 200 g tofu, i zmniejsz sól w farszu. Kimchi musi być dobrze odciśnięte, inaczej farsz będzie mokry, a ciasto zacznie pękać.
Źródła
- Encyclopedia of Korean Culture (Academy of Korean Studies), hasło 만두, aut. Hwang Hye-seong, rewizja 2.11.2023 (sprawdzono 21.11.2026) Mandu: ciasto z mąki pszennej lub gryczanej z farszem; przyszły z Chin, czas nieznany; w Goryeosa (panowanie Chunghye) zapis o karaniu za kradzież mandu z królewskiej kuchni; rozwinęły się w prowincjach Pyeongan i Hamgyeong, gdzie uprawiano grykę i pszenicę; rodzaje według farszu (z mięsem, z kimchi, z dynią, z grzybami), sposoby podania: manduguk (w bulionie), jjin-mandu (na parze), pyeonsu (w zimnym bulionie, latem); mandu na ucztach i stołach ofiarnych, zimowe danie sezonowe
- Korean Culture and Information Service (KOCIS), webzine Korea, Lee Hwa-jeong, „Mandu, the Ubiquitous Food, Made Unique at Home”, wrzesień 2018 (sprawdzono 21.11.2026) Farsz mandu: mięso, warzywa, tofu, kimchi albo ich połączenia; kapustę soli się i odciska, a ze składników usuwa jak najwięcej wody, żeby farsz nie był rozmokły; mandu jada się zwykle w święta, lepione wspólnie w rodzinie
- CDC, Preventing Food Poisoning (24.11.2025) (sprawdzono 21.11.2026) Jedyny pewny sposób sprawdzenia, czy jedzenie jest bezpiecznie ugotowane, to termometr; mięso mielone (wołowina, wieprzowina) 160°F (71°C), drób 165°F (74°C), resztki 165°F; osobna deska do surowego mięsa; resztki do lodówki w ciągu 2 h; nie rozmrażać na blacie
- National Center for Home Food Preservation (University of Georgia), Thawing and Preparing Foods for Serving (sprawdzono 21.11.2026) Żywność jest bezpieczna, dopóki jest zamrożona; mięso można gotować z zamrożonego, ale trzeba wydłużyć czas; większości przygotowanych potraw nie trzeba rozmrażać przed podgrzaniem
- Food Standards Agency (UK), How to chill, freeze and defrost food safely (18.12.2017) (sprawdzono 21.11.2026) Zamrażarka ok. −18°C; mrożenie nie zabija bakterii, tylko je wstrzymuje; resztki do lodówki w ciągu 2 h