Korea Dodatki

Kimchi z kapusty pekińskiej

Koreańska kiszonka z kapusty pekińskiej z pastą z czosnku, imbiru i gochugaru. Godzina pracy, potem około 2 dni na blacie, aż pH soku spadnie do 4,6.

Do przepisu
Kimchi z kapusty pekińskiej z rzodkwią, marchewką i dymką w białej ceramicznej misce, obok metalowe pałeczki
  • Przygotowanie40 min
  • Gotowanie5 min
  • Dodatkowo2 doby 2 hsolenie (2 h), odsączanie (20 min) i fermentacja w 18–22°C do pH 4,6 lub niżej (zwykle ok. 2 dni, najwyżej 3)
  • Razem2 doby 3 h
  • TrudnośćŚrednie
  • Porcje1 słoik 1,5 l

Korea

Skąd pochodzi kimchi

Kimchi to w Korei nazwa całej rodziny kiszonych warzyw, a nie jednej potrawy. To, co w Polsce kojarzymy z tym słowem, to baechu-kimchi (배추김치), czyli kimchi z kapusty pekińskiej, najczęściej jadana odmiana. Warzywa kisi się na Półwyspie Koreańskim od stuleci, ale dzisiejszy wygląd kimchi jest dość młody. Papryka chili pojawia się w koreańskich źródłach na początku XVII wieku, a w kimchi upowszechniała się w XVIII i XIX wieku. Część koreańskich badaczy uważa, że chili było w Korei wcześniej, ale to pogląd mniejszościowy.

  • Mak-kimchiz pokrojonej kapusty – ten przepis
  • Pogi-kimchipołówki kapusty, pasta między liśćmi
  • Kkakdugiz kostek białej rzodkwi
  • Baek-kimchiłagodne, bez papryki

Nasza adaptacja: Mak-kimchi z pokrojonej kapusty, czyli szybsza wersja znana w Korei. Bez solonych krewetek (saeujeot), trudnych do kupienia w Polsce – sam sos rybny. Kontrola pH według wytycznych BCCDC i CSU.

Składniki na kimchi: kapusta pekińska, sól, płatki gochugaru, czosnek, imbir, sos rybny, mąka ryżowa, cukier, rzodkiew biała, marchew i dymka, widok z góry

Przepis

Krok po kroku

  1. Krok 1 · 15 min + 2 hKrojenie i solenie

    Umyj ręce, blat i deskę. Usuń zwiędnięte i uszkodzone liście. Przekrój kapustę wzdłuż na ćwiartki i wytnij twardy głąb. Pokrój ją w poprzek na kawałki szerokości 4–5 cm, opłucz w zimnej wodzie z kranu i lekko otrząśnij – wilgoć pomaga soli się przykleić. Przełóż do dużej miski (szklanej, ceramicznej albo ze stali nierdzewnej), posypuj warstwami 60 g soli i wymieszaj dłońmi. Zostaw na 2 godziny, co 30 minut przerzucając kapustę od dna do góry, żeby solone były też kawałki z wierzchu.

    Gotowe, gdy: kapusta zmniejszyła objętość mniej więcej o połowę, na dnie miski stoi woda, a gruby biały kawałek łodygi zgina się na pół bez trzasku

    Posolona, zwiędnięta kapusta pekińska w dużej misce, dłoń zgina gruby biały kawałek łodygi na pół bez łamania
  2. Krok 2 · 5 min + 20 minPłukanie i odsączanie

    Wypłucz kapustę trzy razy w dużej ilości zimnej wody z kranu, za każdym razem mieszając ją dłonią i wymieniając wodę. Spróbuj kawałka białej części: ma być wyraźnie słony, ale dający się zjeść bez skrzywienia. Jeśli piecze w język, wypłucz jeszcze raz. Przełóż na durszlak i odsączaj 20 minut; w tym czasie zrób kleik i pastę.

    Gotowe, gdy: z durszlaka przestało kapać, a kawałek kapusty smakuje jak lekko przesolona surówka

  3. Krok 3 · 5 min + studzenieKleik ryżowy

    W małym rondelku rozmieszaj 1 łyżkę mąki ryżowej ze 150 ml zimnej wody, żeby nie było grudek. Gotuj na średnim ogniu, cały czas mieszając, 2–3 minuty. Zdejmij z ognia, wmieszaj 1 łyżeczkę cukru i ostudź do temperatury pokojowej. Gorący kleik zaparzyłby czosnek i warzywa, a pasta straciłaby świeży smak.

    Gotowe, gdy: kleik zgęstniał do konsystencji rzadkiego budyniu, z mlecznego zrobił się półprzezroczysty i jest chłodny w dotyku

  4. Krok 4 · 10 minPasta

    Czosnek i imbir zetrzyj na drobnej tarce albo przeciśnij przez praskę. W dużej misce wymieszaj ostudzony kleik z czosnkiem, imbirem, 2 łyżkami sosu rybnego i 30 g gochugaru; odstaw na 5 minut, żeby płatki papryki napęczniały. Rzodkiew i marchew pokrój w zapałki grubości ok. 3 mm, dymkę w kawałki 3 cm (białe części przekrój wzdłuż), i wmieszaj do pasty.

    Gotowe, gdy: pasta jest gęsta, jednolicie czerwona, bez suchych płatków papryki, a warzywa są nią całkowicie pokryte

    Gęsta czerwona pasta z gochugaru wymieszana z zapałkami rzodkwi i marchewki oraz kawałkami dymki w dużej szklanej misce
  5. Krok 5 · 10 minNacieranie kapusty

    Załóż jednorazowe rękawiczki – papryka i czosnek pieką w skórę, a zapach zostaje na dłoniach na długo. Dodaj odsączoną kapustę do miski z pastą i mieszaj dłońmi, wcierając pastę w każdy kawałek, także między warstwy liścia i w zagłębienia białych łodyg.

    Gotowe, gdy: każdy kawałek jest równomiernie czerwony, nie widać bladych plam, a na dnie miski zostało tylko trochę pasty

    Dłonie w jednorazowych rękawiczkach mieszają w szklanej misce kapustę pekińską z czerwoną pastą, wcierając ją w każdy kawałek
  6. Krok 6 · 5 minDo słoika

    Przygotuj czysty słoik 1,5 l: umyty gorącą wodą z płynem i przelany wrzątkiem. Nakładaj kimchi porcjami i po każdej mocno dociskaj pięścią albo łyżką, żeby wypchnąć powietrze; sok z kapusty powinien podejść do góry. Resztę pasty z miski wybierz łyżką i dodaj na wierzch. Zostaw co najmniej 3–4 cm pustego miejsca pod pokrywką – w czasie kiszenia zawartość się podnosi, a gaz musi mieć gdzie się zebrać. Przetrzyj brzeg słoika, zakręć pokrywkę lekko, bez dokręcania do oporu, i postaw słoik na talerzyku. Zapisz godzinę – od niej liczysz czas fermentacji.

    Gotowe, gdy: kapusta jest ubita bez pustych przestrzeni, na wierzchu widać czerwony sok, a pod pokrywką zostało 3–4 cm luzu

  7. Krok 7 · zwykle ok. 2 dni, najwyżej 3Fermentacja na blacie i pomiar pH

    Zostaw słoik w temperaturze 18–22°C, z dala od słońca i kaloryfera. Co 12 godzin otwórz go, dociśnij kapustę czystą łyżką pod sok i zmierz pH: nabierz czystą łyżeczką trochę soku do miseczki, zanurz w nim elektrodę pH-metru (albo pasek pH) i odczytaj wynik. Przy paskach, gdy kolor jest między 4,6 a następną wartością skali, traktuj wynik jako wyższy i mierz dalej. Próbkę wylej, nie wlewaj jej z powrotem. Nie jedz kimchi, dopóki pH nie spadnie do 4,6 lub niżej. Bąbelki, wyciekający sok i kwaśny zapach znaczą tylko, że fermentacja ruszyła – nie zastępują pomiaru. Jeśli po 3 dobach (72 godzinach) pH nadal jest wyższe niż 4,6, wyrzuć całą partię i nie próbuj jej. W kuchni cieplejszej niż 22°C znajdź chłodniejsze miejsce; tej metody nie stosuj w upale.

    Gotowe, gdy: pH-metr albo pasek jednoznacznie pokazuje 4,6 lub mniej – wtedy od razu przenieś słoik do lodówki

    Słoik kimchi po około dwóch dniach fermentacji na talerzyku, obok miseczka z odrobiną czerwonego soku i pasek do pomiaru pH
  8. Krok 8 · od razu po pomiarzeLodówka

    Wstaw słoik do lodówki (najlepiej do 4°C). Kimchi z pH 4,6 lub niższym możesz już jeść. W chłodzie fermentuje dalej, tylko wolniej: z każdym dniem jest kwaśniejsze, a ostrość i czosnek łagodnieją. Nabieraj czystą łyżką lub pałeczkami i po każdym nabraniu dociśnij resztę pod sok.

    Gotowe, gdy: kapusta jest lekko szklista i wciąż chrupka, a kwaśność równoważy ostrość i słoność

Kimchi: historia i odmiany

Późną jesienią rodziny i sąsiedzi robią razem zapas na zimę. To kimjang (김장). W 2013 roku UNESCO wpisało „kimjang, czyli przygotowywanie kimchi i dzielenie się nim w Republice Korei” na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości. Dwa lata później osobny wpis dostała tradycja kiszenia kimchi w Korei Północnej.

Tradycyjnie kapustę kisi się w połówkach lub ćwiartkach, a pastę przekłada między liśćmi (pogi-kimchi). Ten przepis to szybsza wersja z pokrojonej kapusty, w Korei nazywana mak-kimchi (막김치): łatwiej ją równo posolić i zmieścić w słoiku. Zamiast solonych krewetek, trudnych do kupienia w Polsce, używamy samego sosu rybnego. Inne popularne odmiany to kkakdugi (깍두기) z kostek rzodkwi i łagodne baek-kimchi (백김치), w ogóle bez papryki.

Solenie i fermentacja kimchi: co się dzieje w słoiku

Sól wyciąga z kapusty wodę. Liście miękną, ale zostają chrupkie, a kapusta nie rozwodni się później w słoiku. Większość soli spłukujesz, zanim dodasz pastę. Potem pracują bakterie kwasu mlekowego, które są na warzywach od początku: zjadają cukry i wytwarzają kwas oraz dwutlenek węgla. Gaz robi bąbelki, a kwas obniża pH.

Właśnie pH decyduje o bezpieczeństwie. Kanadyjskie wytyczne BCCDC i poradnik Colorado State University Extension przyjmują tę samą granicę: kimchi można jeść, gdy pH spadło do 4,6 lub niżej, bo wtedy bakterie chorobotwórcze przestają się w nim namnażać. W 18–22°C dzieje się to zwykle w ciągu około 2 dni. Według BCCDC partię, która nie osiągnie 4,6 w ciągu 3 dni, trzeba wyrzucić.

Jak zmierzyć pH kimchi

Najpewniejszy jest kuchenny pH-metr z dokładnością 0,1, skalibrowany przed pomiarem płynami wzorcowymi (pH 4 i 7). Paski pH są tańsze, ale mniej dokładne: wybierz takie z podziałką co 0,2–0,3 w okolicy 4,6 i wynik na granicy dwóch kolorów odczytuj jako wyższy. Co 12 godzin nabierz czystą łyżeczką trochę soku do miseczki, zmierz i zapisz wynik. Próbki nie wlewaj z powrotem do słoika.

pH 4,6 to najważniejszy punkt kontrolny, ale nie jedyny. Działa tylko razem z resztą przepisu: świeżymi, nieuszkodzonymi warzywami, czystymi rękami i naczyniami, wodą z kranu do płukania, temperaturą 18–22°C i trzymaniem się proporcji.

Nie są dowodem bezpieczeństwa: bąbelki, syczenie po otwarciu słoika, wyciekający sok, kwaśny zapach ani smak. To tylko znaki, że fermentacja ruszyła.

Wtedy wyrzuć całość: pH powyżej 4,6 po 3 dobach na blacie, jakikolwiek nalot albo pleśń na powierzchni, śliska i ciągnąca się kapusta, zapach zgniły albo stęchły. Nie próbuj odróżniać na oko nalotu drożdży od pleśni.

Po przeniesieniu do lodówki kimchi fermentuje dalej, tylko wolniej, dlatego z tygodnia na tydzień robi się kwaśniejsze. Najlepsza profilaktyka to czyste ręce i naczynia, kapusta stale dociśnięta pod sok i nabieranie czystą łyżką.

Gdzie kupić w Polsce i czym zastąpić

Gdzie szukać składników i czym je zastąpić, gdy nie ma ich pod ręką.

SkładnikGdzie kupićCzym zastąpić
Kapusta pekińska Każdy supermarket, dyskont i warzywniak, przez cały rok. Bez zamiennika w tym przepisie. Kapusta biała to inny, twardszy produkt – potrzebuje innego solenia i daje kiszonkę bliższą polskiej. Wybieraj ciężką, zbitą główkę z jędrnymi liśćmi bez brązowych plam.
Gochugaru Sklepy azjatyckie stacjonarne i internetowe, czasem działy kuchni świata w dużych supermarketach. Kupuj płatki (do kimchi), nie drobno mielony proszek; po otwarciu trzymaj w lodówce albo zamrażarce. Nie ma idealnego. Najbliżej jest turecka papryka w płatkach (pul biber) – podobna grubość, ale ostrość, sól i olej zależą od producenta. Sprawdź skład, zacznij od mniejszej ilości (np. ok. 20 g – to punkt wyjścia, nie przelicznik) i dodawaj stopniowo. Awaryjnie: 4 łyżki słodkiej papryki mielonej (niewędzonej) + 1 łyżeczka płatków chili. W obu przypadkach kimchi wyjdzie smakowo inne: ciemniejsze, bardziej ceglaste, bez owocowej nuty gochugaru. Zamienników nie sprawdziliśmy jeszcze w teście.
Sos rybny Działy kuchni świata w większości supermarketów, sklepy azjatyckie. Wersja wegańska: 2 łyżki jasnego sosu sojowego albo 1 łyżka jasnej pasty miso rozmieszana z łyżką wody. Kimchi będzie mniej „morskie” i nieco słodsze; sos sojowy przyciemni pastę. Zwykły sos sojowy zawiera pszenicę – do wersji bezglutenowej weź tamari. Pomiar pH obowiązuje tak samo.
Mąka ryżowa Zwykła: supermarkety (półka z mąkami lub z żywnością bezglutenową). Kleista (z ryżu kleistego): sklepy azjatyckie. Zwykła mąka ryżowa daje trochę rzadszy kleik. Bez mąki ryżowej: 1 łyżeczka skrobi ziemniaczanej zagotowana w 150 ml wody albo 2 łyżki ugotowanego ryżu zmiksowane z wodą. Kleik można też pominąć – pasta słabiej oblepi kapustę.
Rzodkiew biała Większe supermarkety i warzywniaki, czasem jako rzodkiew japońska albo daikon. Pęczek rzodkiewek pokrojonych w ćwiartki – ostrzejsze i mniej soczyste. Można też pominąć i dać 200 g kapusty więcej (wtedy do solenia 10 g soli więcej).
Sól kamienna niejodowana Każdy sklep spożywczy, zwykle opisana jako sól do kiszenia lub do przetworów. Gruboziarnista sól morska bez dodatków. Unikaj soli z substancjami przeciwzbrylającymi – mogą zmętnić sok. Jeśli używasz soli drobnej, odmierzaj ją wagą, nie łyżką: łyżka drobnej soli waży więcej niż łyżka grubej.

Wskazówki

  • Do wstępnego solenia odmierz wagą 50 g soli na kilogram kapusty, a potem wypłucz kapustę zgodnie z przepisem. Ta proporcja dotyczy tylko solenia: po płukaniu w gotowym kimchi zostaje dużo mniej soli. O tym, czy fermentacja się udała, nie decyduje ilość soli, tylko pomiar pH.
  • Przy nacieraniu pracuj w rękawiczkach, a do mieszania i kiszenia używaj szkła, ceramiki albo stali nierdzewnej. Kwaśny sok reaguje z aluminium.
  • Łagodniejsze kimchi:daj 15 g gochugaru. Kolor zostanie czerwony, ostrość wyraźnie spadnie.
  • Wersja wegańska:zamiast sosu rybnego 2 łyżki jasnego sosu sojowego albo 1 łyżka pasty miso. Reszta przepisu i pomiar pH bez zmian.
  • Słoik może przeciekać – to normalne, dlatego stoi na talerzyku. Nie dokręcaj pokrywki do oporu w czasie fermentacji na blacie.
  • Sprzęt do pomiaru kup przed rozpoczęciem pracy. Najpewniejszy jest pH-metr z dokładnością 0,1, skalibrowany tuż przed użyciem płynami wzorcowymi pH 4 i 7. Paski są mniej dokładne: wybierz takie z podziałką co 0,2–0,3 w okolicy 4,6, a wynik na granicy dwóch kolorów odczytuj jako wyższy. Paski uniwersalne 1–14 się nie nadają.
  • Z czym jeść:jako dodatek do ryżu, bibimbap, kimbap, grillowanego mięsa, jajek sadzonych i kanapek. Bardzo kwaśne kimchi nadaje się do gulaszu kimchi jjigae, smażonego ryżu i placków.

Przechowywanie

W lodówce (najlepiej do 4°C), w zamkniętym słoiku, z kapustą dociśniętą pod sok. Najlepsze w smaku jest przez ok. 2 tygodnie; potem robi się coraz kwaśniejsze i miększe, wtedy najlepiej sprawdza się w daniach gotowanych. Kupne kimchi ma zwykle ok. 2 miesięcy terminu, ale powstaje w kontrolowanych warunkach – dla domowego dłuższego terminu nie podajemy, bo nie mamy dla niego sprawdzonego źródła ani własnego testu. Nie mroź i nie pasteryzuj: kapusta straci chrupkość, a pasteryzacja zabija bakterie kwasu mlekowego.

Pytania i odpowiedzi

Co to jest kimchi?

Koreańska kiszonka, najczęściej z kapusty pekińskiej, nacieranej pastą z papryki gochugaru, czosnku, imbiru i sosu rybnego lub solonych krewetek. Kisi się dzięki bakteriom kwasu mlekowego, ale jest ostra, czosnkowa i bardziej aromatyczna niż polska kapusta kiszona.

Jak smakuje kimchi?

Kwaśno, słono i pikantnie, z mocnym czosnkiem i lekką słodyczą. Zaraz po fermentacji na blacie przypomina ostrą, lekko kwaśną surówkę; po kilku tygodniach w lodówce jest wyraźnie kwaśne. Ostrość zależy od ilości gochugaru – w tym przepisie jest średnia.

Z czym jeść kimchi?

W Korei jest dodatkiem do wielu posiłków: z ryżem, zupami, grillowanym mięsem. W polskiej kuchni pasuje do jajecznicy, kanapek z serem, makaronu, ziemniaków i pieczonego mięsa. Starsze, kwaśne kimchi warto zużyć do gulaszu kimchi jjigae albo smażonego ryżu.

Ile fermentuje kimchi i kiedy przełożyć je do lodówki?

W 18–22°C pH zwykle spada do 4,6 w ciągu około 2 dni. Przełóż słoik do lodówki, gdy pomiar pokaże 4,6 lub mniej. Bąbelki i kwaśny zapach to tylko oznaki fermentacji, nie dowód, że kimchi jest bezpieczne. Jeśli po 3 dobach pH jest wyższe niż 4,6, wyrzuć partię.

Czy kimchi może się zepsuć?

Tak. Wyrzuć całość, jeśli pH nie spadło do 4,6 w ciągu 3 dni fermentacji, jeśli na powierzchni pojawi się jakikolwiek nalot albo pleśń, kapusta będzie śliska i ciągnąca albo zapach będzie zgniły. Nie próbuj odróżniać na oko pleśni od nalotu drożdży. Pamiętaj też, że ładny wygląd i zapach nie potwierdzają bezpieczeństwa – dlatego mierzymy pH.

Co zamiast mąki ryżowej do kimchi?

Łyżeczka skrobi ziemniaczanej zagotowana w wodzie albo kilka łyżek ugotowanego ryżu zmiksowanego z wodą. Kleik pomaga paście oblepić kapustę; można go pominąć.

Czy kimchi jest zdrowe?

To niskokaloryczna porcja warzyw, a niepasteryzowane kimchi zawiera żywe bakterie kwasu mlekowego. Ma jednak sporo soli, więc przy diecie ubogosodowej lepiej jeść je jako mały dodatek. Osoby z wrażliwym żołądkiem mogą źle znosić jego ostrość i czosnek.

Źródła

  1. BC Centre for Disease Control, Safety of Fermented Foods, sekcja 3.3 Kimchi (czerwiec 2023, akt. grudzień 2024) (sprawdzono 21.11.2026) Kryterium bezpieczeństwa pH ≤ 4,6; przy 18–22°C spadek do 4,6 zwykle w ciągu 2 dni, partię, która nie osiągnie 4,6 w 3 dni (72 h), wyrzuca się; pomiar co 12 h; po fermentacji chłodzenie; świeże kimchi bez fermentacji zużyć w 3 dni; producenci dają zwykle ok. 2 miesiące terminu
  2. Colorado State University Extension, Understanding and Making Kimchi (przegląd: październik 2025) (sprawdzono 21.11.2026) pH ≤ 4,6 przed jedzeniem, paski pH 3,0–5,5, pomiar codziennie; fermentacja 1–2 dni w ok. 20°C; słoik napełniony do ok. 2/3, pokrywka nie dokręcona do oporu; naczynia szklane lub plastikowe, nie metalowe; najlepsza jakość do 2 tygodni w lodówce; pleśń na powierzchni = wyrzucić
  3. UNESCO, Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity, 8.COM (sprawdzono 21.11.2026) Wpis kimjang na listę UNESCO w 2013 r.
  4. UNESCO, Tradition of kimchi-making in the Democratic People's Republic of Korea, 10.COM (sprawdzono 21.11.2026) Osobny wpis tradycji kimchi w KRLD w 2015 r.
  5. Encyclopedia of Korean Culture (Academy of Korean Studies), hasło 고추 (gochu), rewizja 18.11.2022 (sprawdzono 21.11.2026) Pierwsza wzmianka o chili w Jibong yuseol Yi Su-gwanga (1614), przybycie na początku XVII w. przez Japonię; w kimchi od końca XVIII w., przepisy z chili m.in. w Gyuhap chongseo (XIX w.)
  6. Yang H.J., Chung K.R., Kwon D.Y., DNA sequence analysis tells the truth of the origin, propagation, and evolution of chili (red pepper), Journal of Ethnic Foods 4(3), 2017, s. 154–162; Jang D.-J. i in., Discussion on the origin of kimchi…, Journal of Ethnic Foods 2(3), 2015, s. 126–136 (sprawdzono 21.11.2026) Teza mniejszościowa: chili było w Korei przed inwazjami japońskimi z lat 90. XVI w. (dlatego w tekście ostrożne sformułowania)

Autor przepisu

Smakowity

Smakowity to redakcja serwisu o kuchniach świata w polskiej kuchni. Przepisy opracowujemy na podstawie źródeł z kraju pochodzenia i wytycznych bezpieczeństwa żywności, część z nich testujemy w naszej kuchni i oznaczamy datą testu. Przy każdym przepisie podpowiadamy, gdzie kupić składniki w Polsce i czym je zastąpić.

Wszystkie przepisy autora